Tekst en foto’s: Ellen van den Doel
Voor veel fotografen is de herfst een van de mooiste seizoenen om te fotograferen. De bomen laten prachtige kleuren zien en op de grond verschijnen er veel paddenstoelen in allerlei soorten en maten. In dit artikel willen we je wat tips geven om deze periode zo goed mogelijk vast te leggen.
1: Type boom
Misschien een beetje laat voor deze tip, maar gedurende het jaar kun je al eens op zoek naar bepaalde type bomen. Niet iedere boom kleurt hetzelfde en even mooi. De amberboom, de rode beuk en de rode esdoorn zijn voorbeelden van bomen die prachtige herfstkleuren kunnen hebben. En zo zijn er nog meer. Wanneer je een bepaald soort tegen komt op een fotogenieke locatie kun je dit voor jezelf alvast noteren.
2: Weet wanneer de bladeren verkleuren
Het verkleuren van het blad gaat onder invloed van verschillende factoren. De mate van vocht in de bodem en temperatuur zijn onder andere belangrijke factoren. Een lange periode van droogte of juist een lange periode met vocht geeft de bomen stress. Hierdoor verkleurt het blad. Vaak intenser en kleurrijker. Meerdere warme en zonnige dagen achter elkaar met koude nachten (geen nachtvorst) zorgen ook voor meer kleuring. Als het gaat vriezen dan is het snel gedaan met de mooie blaadjes. Een flinke storm helpt er natuurlijk ook niet aan. Dus kies zo wat gerichter de periode uit om op pad te gaan. Meestal is de mooiste periode eind oktober en begin november. Maar wanneer precies is dus eigenlijk niet te zeggen omdat dit afhankelijk is van veel verschillende factoren.
3: Ga naar het bos
Het is natuurlijk logisch, maar zoek het bos op. Zeker een ouder bos met veel verschillende boomsoorten is vaak prachtig (zie ook tip 1).
4: Ga naar het bos wanneer er mist is
Ga op ochtenden waar ze mist op geven naar het bos. Wanneer het zonnetje doorbreekt ontstaan er magisch mooie zonnestralen. Het duurt vaak wel even voordat je deze ziet omdat de zon hoog genoeg moet staan. In de tussentijd moet het vocht niet weg waaien, dus de wind moet niet aantrekken. Vaak 1 tot anderhalf uur na zonsopkomst verschijnen de zonnestralen als de omstandigheden gunstig zijn. Deze zie je met de zon naast/ schuin voor je of tegenover je. De zonnestralen ontstaan doordat het zonlicht gebroken wordt door het bladerdek en tegen het vocht aan schijnt. Mocht het echt mistig zijn dan is het bos ook prachtig. Mist zorgt voor meer rust in het bos en minder chaos. Composities worden wat makkelijker.
5: Gebruik een polarisatie filter
In het bos is vaak alles vochtig en nat, zeker in het najaar. Bladeren reflecteren dan het licht. Hierdoor zijn de intense kleuren minder goed zichtbaar. Wanneer je een polarisatie filter gebruikt kun je deze reflectie weg filteren en komen de echte kleuren beter over.
6: Zet je witbalans op bewolkt
Zet je witbalans op bewolkt, hierdoor worden de warme kleuren van de bladeren nog warmer. Natuurlijk kun je dit in RAW achteraf nog wijzigen maar direct een zo goed mogelijk resultaat in het veld is wel zo prettig. Dat scheelt je ook werk in de nabewerking.
7: Neem verschillende lenzen mee
Neem verschillende lenzen mee naar het bos. Zeker wanneer er mist is kun je een zoomlens erg goed gebruiken. Vaak lijkt mist verder weg te zitten, door er op in te zoomen komt de sfeer van de mist beter over. Een standaardlens is vaak voldoende wijds om de zonnestralen vast te leggen, naast een zoom lens. Natuurlijk is een macro lens een aanwinst in het bos. De paddenstoelen zijn een heel interessant onderwerp om te fotograferen.
8: Neem een statief mee
In het bos is vaak minder licht, ook ben je er vaak op de momenten dat het nog donkerder is. Dit maakt het werken met een statief noodzakelijk. Op deze manier kun je langer belichten zonder bewegingsonscherpte.
9: Ga laag bij de grond
Ga bij paddenstoelen echt laag bij de grond. Kruip er als het ware onder. Dan komen ze veel grootser en mooier over dan dat je zelf rechtop blijft staan en erop neer kijkt. Een vuilniszak mee om op te liggen is dan ook wel handig om mee te hebben.
10: Gebruik verschillende belichtingen
Wanneer het licht contrast erg groot is, zoals in het geval van de zonnestralen, dan is het raadzaam om verschillende belichtingen te gebruiken. Zeker wanneer het dynamisch bereik van de camera beperkt is. Dit kun je doen met de bracketing optie van de camera (AEB). Vaak is het contrast zo groot dan een verschil van 2 stops tussen de 3 foto’s nodig is.
Wil je aan de slag met bosfotografie? Doe dan mee met de workshop bosfotografie met Sander.
